Vierogen principe

Vier-ogen en oren principe

Inleiding

Het 4-ogen en oren principe wordt als volgt gedefinieerd: ‘de houder van een kindercentrum organiseert de dagopvang op zodanige wijze dat de beroepskracht of de beroepskracht in opleiding de werkzaamheden uitsluitend kan verrichten, terwijl hij gezien of gehoord kan worden door een andere volwassene.’ Dit betekent dat er altijd iemand moet kunnen meekijken of meeluisteren op het kinderdagverblijf.

Wij vinden het belangrijk dat een kind zich veilig en geborgen voelt op het kinderdagverblijf. Tegelijkertijd steven we er ook naar een omgeving te creëren waar een kind zich vrij voelt om zichzelf te zijn en uitgedaagd wordt om zichzelf te ontwikkelen. Voor medewerkers willen wij een omgeving scheppen waar zij zich eveneens veilig voelen, omdat er een open klimaat heerst waar een ieder de ander veilig kan aanspreken en omdat er samen gewerkt wordt.

Voor Samen Spelen hebben wij geprobeerd concreet vorm te geven aan het vier-ogen en oren principe op verschillende gebieden:

  1. Open ruimtes

Onze ruimtes zijn grote open ruimtes waarbij ook bij de inrichting rekening wordt gehouden met het in stand houden van deze transparantie. Hoekjes die gecreëerd worden voor verschillende leeftijdsgroepen of speelactiviteiten worden altijd zodanig ingericht dat de medewerker de ruimte in zijn geheel kan overzien. De verschoonruimtes liggen in de groepen en niet apart.

In de deuren naar de ruimtes en naar de slaapkamertjes zit glas om te allen tijde naar binnen te kunnen kijken. Deze dienen dus ook niet te worden afgeplakt met tekeningen of mededelingen. Tussendeuren worden alleen gesloten indien een activiteit zich daar voor leent en er voldoende volwassenen in de ruimte aanwezig zijn. Deuren tussen groepen blijven open indien de pedagogische kwaliteit hier niet onder leidt. Ook in de tuin zullen wij geen gesloten of geïsoleerde ruimtes inrichten.

  1. Personeel, medewerkers en vrijwilligers

Aan het begin en einde van de dag wordt er gestart en geëindigd met minimaal een pedagogisch medewerker, en een volwassen achterwacht in het gebouw. De volwassene kan een andere pedagogisch medewerker zijn, maar ook een van de houders van het kindercentrum, een groepshulp, een stagiaire of een vrijwilliger.

Samen Spelen is geregistreerd als erkend leerbedrijf bij Calibris en werkt sinds september 2014 met stagiaires. Zij worden naast de pedagogisch medewerkers ingezet.

In het kader van de doelstelling van Samen Spelen op het gebied van maatschappelijke betrokkenheid zullen er ook enkele (steeds dezelfde) vrijwilligers ingezet worden. Het gaat hierbij om mensen die ondersteunende taken kunnen verrichten, zoals het helpen bij een knutselmiddag of het poetsen van de ruimte. Vrijwilligers zullen enkel en alleen in aanwezigheid van pedagogisch medewerkers ingezet worden. Hetzelfde geldt voor het eventueel inzetten van groepshulpen.

Voor alle volwassenen die ingezet worden, geldt overigens dat zij van tevoren geïnstrueerd worden op het gebied van het gedragsprotocol, het vier-ogen en oren beleid, de meldcode kindermishandeling en andere zaken waar zij bij het uitvoeren van hun werkzaamheden rekening mee dienen te houden. Voor alle volwassenen geldt uiteraard dat van hen een VOG is ontvangen.

  1. Open klimaat medewerkers, gedragsprotocol en meldcode kindermishandeling

Binnen Samen Spelen hanteren wij een open en professioneel werkklimaat om zo de drempel te verlagen om elkaar aan te kunnen spreken op bepaalde gedragingen. Het geven en ontvangen van feedback vinden wij een belangrijke vaardigheid, waarop wij met pedagogisch medewerkers oefenen en ook steeds terugkomen in de functioneringsgesprekken.

Van onze medewerkers hebben wij een VOG ontvangen en voor hen aan te nemen is een zorgvuldige sollicitatieprocedure doorlopen. Hierbij zijn ook referenties opgevraagd om inzicht te krijgen in het functioneren van de desbetreffende persoon bij evt. een voormalig werkgever.

Daarnaast zijn de omgangsvormen tussen onze pedagogisch medewerkers en de kinderen, en tussen pedagogisch medewerkers onderling vastgelegd in een gedragsprotocol. Ook wordt met alle medewerkers de meldcode kindermishandeling doorgenomen.

  1. In geval van een kleine groepsgrootte en/of begin en einde van de dag

Wij streven ernaar om op elke stamgroep minimaal twee pedagogisch medewerkers in te zetten. Samen Spelen is echter ook een startende organisatie. In het begin zal het regelmatiger voorkomen dat een groep zes kinderen of minder bevat. Indien een groep vanwege structurele kleine groepsgrootte slecht één beroepskracht heeft gedurende een dag(deel) of een moment, en er geen stagiaire op de groep staat, is het ook mogelijk om een babyfoon te plaatsen bij een andere groep of op het kantoor van de houder van het kindercentrum. Deze zal in dat geval ook regelmatig (onverwacht) binnenlopen in de groep.

Tijdens breng- en haalmomenten waarop een pedagogisch medewerker een periode alleen staat op een groep zorgt ook de voortdurende en onverwachte inloop door ouders voor toezicht. Het onvoorspelbare karakter van de haal en brengsituaties verkleint het risico dat iemand zich onbespied of niet gecontroleerd zou kunnen voelen. Het gaat hier om de tijdstippen van 7:30 uur tot 8:30 uur en van 17:30 uur tot 18:00 uur of eventueel 18:30 uur. Tijdens deze momenten is er overigens ook altijd achterwacht in het gebouw aanwezig, danwel in de vorm van een andere pedagogisch medewerker op een andere groep, danwel op kantoor.

Op momenten van start en einde van de dag kunnen groepen ook samengevoegd worden in een ruimte om zo het vier-ogenprincipe te garanderen. Hiertoe kan ook incidenteel besloten worden als twee kdv-groepen op een dag beiden zeer klein blijven, zoals tijdens schoolvakanties.[1]Deze samenvoegingen kunnen alleen plaatsvinden wanneer het maximum aantal kinderen voor die leeftijdsgroep en beroepskracht-kind ratio niet wordt overschreden en de opvang op pedagogisch verantwoorde wijze kan plaatsvinden. Ouders worden van tevoren van de samenvoeging op de hoogte gesteld. Op de deur van de groep die naar de andere stamgroepsruimte is verhuisd, wordt een briefje geplakt, zodat ouders weten waar ze hun kind kunnen ophalen.

Tijdens breng- en haalmomenten kan het voorkomen dat een kdv-groep wordt samengevoegd met een bso-groep om zo te voldoen aan het vier-ogen principe. Als een kdv-groep wordt samengevoegd met een bso-groep zal hiervoor altijd toestemming gevraagd worden aan de ouders. Uiteraard zal in dat geval een pedagogisch medewerker van de basisgroep van de buitenschoolse opvang aanwezig zijn in de ruimte van de stamgroep van het kinderdagverblijf, waar de kinderen samengevoegd worden.

5. Specifieke situaties/ruimtes:

*          Slaapruimtes

De slaapruimte van de baby- en peutergroepen is altijd aangrenzend aan de groep. Als een pedagogisch medewerker de slaapruimte ingaat, blijft de deur naar de slaapruimte open. De deuren van de slaapkamers zijn voorzien van een raam, zodat er altijd zicht is in de slaapkamer.

*          Lunchpauze

In het geval van een kleine groep met maar één pedagogisch medewerker, luncht de pedagogisch medewerker samen met de kinderen op de groep. Als er meer dan een pedagogisch medewerker op de groep staat, kunnen zij om beurten even de groep uit om te lunchen. Als er geen stagiaire aanwezig is, staat deze pedagogisch medewerker gedurende die periode alleen. In dat geval wordt de babyfoon gebruikt om contact met de groep te houden.

*          Kortdurend alleen op de groep

Als er twee pedagogisch medewerkers op de groep staan en een van hen moet kort de groep verlaten (bijvoorbeeld voor toiletbezoek), wordt dit opgelost door aan een buurgroep of het kantoor te melden dat je even weg bent en de deur naar de andere groep open te zetten of de babyfoon te gebruiken.

*          Uitstapjes

Tijdens uitstapjes heeft het de voorkeur dat minimaal twee pedagogisch medewerkers op stap gaan met een groepje kinderen. Echter als de groep klein is, of een grote groep wordt gesplitst vanwege het aanbod van verschillende activiteiten, dan kan het voorkomen dat er maar 1 pedagogisch medewerker met de kinderen op stap gaat.

[1]Als het voor de emotionele veiligheid en rust beter is, zullen de groepen niet samengevoegd worden en zal de medewerker de groep alleen draaien.